Lá diêu bông

Lá diêu bông là cái lá có thật, do ông Hoàng Cầm bịa ra.

Đây là câu Trần Tiến giới thiệu bài “Lá diêu bông” (cảm ơn bác 5xu).

Lá diêu bông - Hoàng Cầm

Váy Đình Bảng buông chùng cửa võng
Chị thẩn thơ đi tìm
Đồng chiều
Cuống rạ
Chị bảo
- Đứa nào tìm được Lá Diêu bông
Từ nay ta gọi là chồng

Hai ngày Em tìm thấy Lá
Chị chau mày
- Đâu phải Lá Diêu bông
Mùa đông sau Em tìm thấy Lá
Chị lắc đầu
Trông nắng vãn bên sông
Ngày cưới chị
Em tìm thấy Lá
Chị cười
Xe chỉ ấm trôn kim
Chị ba con
Em tìm thấy Lá
Xoè tay phủ mặt
Chị không nhìn
Từ thuở ấy
Em cầm chiếc Lá
Đi đầu non cuối bể
Gió quê vi vút gọi
Diêu bông hời…!
… Ới Diêu bông!…

Lá Diêu Bông là lá tưởng tượng để bày tỏ ẩn tình bi thương, chất ngất. Ân tình đó được phổ biến qua tiếng hát với cung đàn. Làng Đình Bảng, Bắc Ninh tuy là miền quê nhưng cũng là “nơi đàn bà con gái đa tình, sóng sánh mắt lá răm” trông mòn con mắt.

Trong bài thơ Lá Diêu Bông, mở đầu, Hoàng Cầm đã viết “Váy Đình Bảng buông chùng cửa võng” để phác hoạ hình ảnh điạ phương với bóng dáng trang phục diễm kiều cuả người gái quê. Năm Hoàng Cầm lên 8 tuổi, từ tỉnh ở trọ học, trở về thăm nhà gặp người con gái 16 tuổi – tên Vinh – yêu kiều trong chiếc váy bước vào hàng xén cuả thân mẫu Hoàng Cầm. Cậu bé 8 tuổi quá lãng mạn đã bị “tiếng sét ái tình” ngay tức khắc.

Tiếng sét ấy đã đi sâu vào trái tim, gần 70 năm sau Hoàng Cầm tâm sự:

Trước mắt tôi, Chị hiện ra rực rỡ như một thiên thần. Ngay lập tức, hồn tôi như bị chiếm đoạt đến đau điếng. Kể từ giây phút định mệnh ấy, tôi mê man chị chẳng còn biết trời đất, ất giáp, quên cả đến học hành, sách vở, suốt ngày chỉ ngong ngóng sang bên kia đường số 1, xe xế nhà tôi khoảng 20 mét, nơi thiên thần cuả tôi ngồi bán quán nghèo, phố nhỏ điù hiu, tỉnh nhỏ… Tôi phải lòng chị, cứ thế giăng mắc tơ tình quanh chị suốt 4 năm trời, đến năm tôi 12 tuổi thì chị đi lấy chồng.

Người con gái đó biết được mối tình si cuả cậu bé học trò. Thế nhưng:

Chị vẫn dứt áo ra đi. Đi lấy chồng. Tôi mất tăm chị, đầu non cuối bể tôi đi tìm, không thấỵ Biền biệt tăm cá bóng chim…

Tiễn biệt thi sĩ “Lá Diêu Bông” về “Bên kia sông Đuống”

Tiếng Việt - Lưu Quang Vũ

Tiếng mẹ gọi trong hoàng hôn khói sẫm
Cánh đồng xa cò trắng rủ nhau về
Có con nghé trên lưng bùn ướt đẫm
Nghe xạc xào gió thổi giữa cau tre.

Tiếng kéo gỗ nhọc nhằn trên bãi nắng
Tiếng gọi đò sông vắng bến lau khuya
Tiếng lụa xé đau lòng thỏi sợi trắng
Tiếng dập dồn nước lũ xoáy chân đê.
Tiếng cha dặn khi vun cành nhóm lửa
Khi hun thuyền gieo mạ lúc đưa nôi
Tiếng mưa dội ào ào trên mái cọ
Nón ai xa thăm thẳm ở bên trời.

“Ðá cheo leo trâu trèo trâu trượt…”
Ði mòn đàng dứt cỏ đợi người thương
Ðây muối mặn gừng cay lòng khế xót
Ta như chim trong tiếng Việt như rừng.

Chưa chữ viết đã vẹn tròn tiếng nói
Vầng trăng cao đêm cá lặn sao mờ
Ôi tiếng Việt như đất cày, như lụa
Óng tre ngà và mềm mại như tơ.

Tiếng tha thiết, nói thường nghe như hát
Kể mọi điều bằng ríu rít âm thanh
Như gió nước không thể nào nắm bắt
Dấu huyền trầm, dấu ngã chênh vênh.
Dấu hỏi dựng suốt ngàn đời lửa cháy
Một tiếng vườn rợp bóng lá cành vươn
Nghe mát lịm ở đầu môi tiếng suối
Tiếng heo may gợi nhớ những con đường.

Một đảo nhỏ xa xôi ngoài biển rộng
Vẫn tiếng làng tiếng nước của riêng ta
Tiếng chẳng mất khi Loa thành đã mất
Nàng Mỵ Châu quỳ xuống lạy cha già.
Tiếng thao thức lòng trai ôm ngọc sáng
Dưới cát vùi sóng dập chẳng hề nguôi
Tiếng tủi cực kẻ ăn cầu ngủ quán
Thành Nguyễn Du vằng vặc nỗi thương đời.

Trái đất rộng giàu sang bao thứ tiếng
Cao quý âm thầm rực rỡ vui tươi
Tiếng Việt rung rinh nhịp đập trái tim người
Như tiếng sáo như dây đàn máu nhỏ.
Buồm lộng sóng xô, mai về trúc nhớ
Phá cũi lồng vời vợi cánh chim bay

Tiếng nghẹn ngào như đời mẹ đắng cay
Tiếng trong trẻo như hồn dân tộc Việt.
Mỗi sớm dậy nghe bốn bể thân thiết
Người qua đường chung tiếng Việt cùng tôi
Như vị muối chung lòng biển mặn
Như dòng sông thương mến chảy muôn đời.

Ai thuở trước nói những lời thứ nhất
Còn thô sơ như mảnh đá thay rìu
Ðiều anh nói hôm nay, chiều sẽ tắt
Ai người sau nói tiếp những lời yêu?
Ai phiêu bạt nơi chân trời góc biển
Có gọi thầm tiếng Việt mỗi đêm khuya?
Ai ở phía bên kia cầm súng khác
Cùng tôi trong tiếng Việt quay về.

Ôi tiếng Việt suốt đời tôi mắc nợ
Quên nỗi mình quên áo mặc cơm ăn
Trời xanh quá môi tôi hồi hộp quá
Tiếng Việt ơi tiếng Việt ân tình…

Đảng là cuộc sống của tôi (via niemdammtiem)

Tác giả: Nguyễn Đức Toàn
Trình bày: Trọng Tấn

Đảng là cuộc sống của tôi, mãi mãi đi theo người.
Từ thuở còn thơ đời tôi chưa quen sóng gió,
Đảng đã cho tôi lẽ sống niềm tin, giữa biển khơi biết đâu là bờ,
Bầu trời xanh chưa thấy bao giờ.
Đảng là một ngôi sao sáng,
Sáng nhất trong muôn vì sao,
Giữa trời tối đêm mịt mùng,
Vẫn một màu sáng trong.
Đảng làm nên bài ca chiến thắng cho đất nước và tình yêu,
Cho mỗi ước mơ trên đời vui.
Ôi, Đảng của tôi ơi,
Mãi mãi ơn Người…

Nghe có vẻ khẩu hiệu nhưng từ lời ca cho đến giai điệu đều rất đẹp. Trong hoàn cảnh lịch sử cụ thể, bài hát này thật sự rất truyền cảm hứng, khiến mỗi người đều cảm thấy thôi thúc hết mình vì lẽ sống và niềm tin.

Một phiên bản khác do giọng nữ hát có thể nghe tại đây.

"Kể cả khi trắng tay, tôi vẫn ngẩng cao đầu"

  • PV: Anh luôn luôn tự vấn mình đã làm được gì, đang làm và sẽ làm được gì. Anh có tham vọng và đặt nhiều kỳ vọng vào bản thân quá không?
  • Anh Tuấn: Đúng, tôi là người tham vọng. Không có tham vọng và mục đích sống thì sống để làm gì?
  • PB: Làm producer trong một môi trường thiếu chuyên nghiệp như ở Việt Nam, anh cần thêm kỹ năng gì khác nữa?
  • Anh Tuấn: Mình cần phải chuyên nghiệp hơn. Tôi không có kiểu: “Ôi, tôi làm với nước ngoài nhiều, tôi chuyên nghiệp lắm”. Không có chuyện đó, sự chuyên nghiệp ở đây là trách nhiệm và sự chính xác.
  • PV: Anh dùng sức mạnh nào để thuyết phục những người ngang bướng cùng thỏa hiệp với nhau trong công việc?
  • Anh Tuấn: Không phải lúc nào mình cũng thuyết phục được người khác. Sự thuyết phục phải dựa trên tính logic, nếu không người ta phản bác ngay. Có những chương trình căng thẳng đến nỗi chỉ chực nhảy vào đánh nhau.
  • PV: Nhưng mình có phải là thánh đâu mà lúc nào cũng trấn tĩnh được. Anh đã từng nổi cáu bao giờ chưa?
  • Anh Tuấn: Tất nhiên, tôi cũng cáu ghê lắm nhưng chỉ cáu về công việc thôi. Tôi ít tuổi so với nhiều người thợ trong đội. Tôi muốn thế này, kể cả không phải việc của mình, tôi cũng ở lại với họ thêm một lúc, xem họ như thế nào. Sự gần gũi đó khiến người ta cảm thấy thoải mái hơn. Họ sẽ không nghĩ tôi chỉ biết chỉ đạo, đút tay vào túi quần đi về. Nhưng nếu họ không hoàn thành, tôi sẽ nghiêm khắc theo đúng tính chất của công việc. Từ nhỏ tôi đã vậy. Khi xây nhà ở Hàng Cân, tôi ngủ đêm chung với thợ. Tôi đan lưới sắt, đổ bê tông. Tôi đứng giữa hai tầng, kéo xô xi măng từ tay người thợ ở tầng một đưa lên. Tôi thích như vậy!
  • PV: Tình bạn có đâm chồi trong một môi trường “rắn như đá” không?
  • Anh Tuấn: Có chứ. Những đối tác làm việc với tôi bởi sự tin tưởng. Tôi đặt danh dự lên cao nhất. Thậm chí, có nhiều đối tác nhận và làm việc với tôi mà chưa ký hợp đồng cũng chính vì sự tin tưởng. Những cây cao nhất lại chính là những cây mọc lên từ mảnh đắt cằn cỗi nhất. Tình bạn và niềm tin cũng được hình thành như thế.
  • PV: Ngày xưa, hình như anh cũng điều hành nhiều công ty khác. Tình hình hoạt động các nơi ấy ra sao rồi?
  • Anh Tuấn: Đều không thành công.
  • PV: Anh thất bại vì khả năng kinh doanh chưa tốt?
  • Anh Tuấn: Không phải. Tôi quá đắm đuối với truyền hình mà không tập trung kinh doanh.
  • PV: Thất bại nhiều thế mà anh không nản ư?
  • Anh Tuấn: Kể cả khi trắng tay tôi cũng ngẩng cao đầu. An Thuận Media sau Hennessy Artistry 2009 đã có thêm nhiều cơ hội hấp dẫn khiến tôi càng lạc quan hơn vào tương lai của công ty.
  • PV: Quá nhiều áp lực như vậy, có bao giờ anh muốn chạy trốn không?
  • Anh Tuấn: Có chứ. Tôi muốn trốn khỏi thế giới ba, bốn ngày, vứt hết điện thoại, internet… để thư giãn thực sự sẽ như thế nào.
  • PV: Xin cảm ơn anh về buổi trò chuyện thú vị này.